Ulusal Kurtuluş Savaşımızın Başkumandanı, Cumhuriyetimizin Kurucusu, Cumhuriyet Devrimlerinin önderi, Gazi Mustafa Kemal ATATÜRK’ün Yarbay rütbesi ile Çanakkale’de destanlar yaratan 19.Fırkanın kuruluşu görevi ile Tekirdağ’a ilk kez gelişinin 111.Yılı ilk kez kutlandı.

OSMANLI İMPARATORLUĞUNUN SAVAŞA GİRİŞİ               

Osmanlı İmparatorluğu, Almanya’nın Rusya’ya savaş ilan ettiği 1 Ağustos 1914’ün hemen ertesi günü, Almanya ile bir ittifak anlaşması imzalanmıştır. Bu anlaşma, İmparatorluğun kesin olarak Almanya’nın ana gücünü oluşturduğu İttifak Devletleri safında fiilen savaşa gireceği anlamına gelmiştir.

Enver Paşa, fiilen savaşa girmeyi, seferberliğin tamamlanmaması gibi gerekçeleriyle ertelemeye çalışmıştır. Almanya bir an önce savaşa girilmesi için baskılarını sürdürmüştür. Bu baskılar, Akdeniz’de Britanya donanması önünden çekilen Goben ve Breslau savaş gemilerinin İstanbul’a gelmesi ile oldu bittiye getirilir.

Daha sonra Osmanlı Donanmasına bağlı bir grup gemi ile Karadeniz’e açılan bu gemiler 27 Ekim 1914 tarihinde Rus Limanlarını bombalamaya başlayınca Rusya Osmanlı İmparatorluğuna savaş ilan etmiştir. Alman gemilerinin Osmanlı Bayraklarını çekerek Karadenizde Rus Limanlarına saldırısının ardından  zorunlu olarak savaşa girilmiştir.

BU TOPRAKLAR BİR LİDERİN DOĞUŞUNA TANIKLIK EDİYOR

Yarbay Mustafa Kemal Sofya’da Ataşemiliteri (askeri ataşe) olarak görev yapmakta iken Çanakkale Savaşında görev talep etmiştir. 18 Ocak 1915 tarihinde Harbiye Nazır Vekili Talat Paşa tarafından imzalanan talep doğrultusunda 20 Ocak 1915 tarihli Padişah buyruğu ile 3. Kolordu bünyesinde yeniden oluşturulan 19.Tümen Komutanlığına atanmıştır. ¹

Ancak bu tümenin Gelibolu’da bulunan, 3. Kolordu bünyesinde oluşturulduğu bahsedilen ancak fiili olarak bulunmayan, 24 Aralık 1912 tarihinde lağvedilen daha sonraki tarihlerde Mustafa Kemal’in Tekirdağ’a gelerek yeniden teşkil ettiği Tümen olduğu anlaşılmaktadır. ²

Kurmay Yarbay Mustafa Kemal 02 Şubat başından itibaren Tekirdağ’da 23 gün kalarak 19.Fırkayı teşkil etmiştir. 19.Tümenin kuruluşunun tamamlanması ile 57. Alay için de 23 Şubat 1915 tarihinde Maydos’a (Eceabat) sevk edilmesi için hareket emri alınmıştır. 24 Şubat 1915 tarihinde 57.Alayın 1.2. Piyade Taburu Reşit Paşa Vapuru ile, 57.Alayın 3.Piyade Taburu, cebel bataryası ve seyyar hastane Halep Vapuru, Mantelli Bölüğü, Sıhhıye Bölüğü, Ekmekçi takımı ve İstihkam Bölüğü Millet Vapuru ile Aydıncık Vapuru ise Tümenin bir aylık erzakını taşımak üzer Tekirdağ İskelesinden hareket ederek Maydos’a yola çıkmıştır.

TEKİRDAĞ KENT KONSEYİ 111 YIL SONRA BİR İLKİ GERÇEKLEŞTİRMİŞTİR

Tekirdağ Kent Konseyi önderliğinde, Süleymanpaşa Kent Konseyi, Süleymanpaşa Belediyesi, Tekirdağ Büyükşehir Belediyesi, TESUD, TEMAD, Muharip Gaziler Derneği, Şehit Aileleri Derneği, TEMUD, ADD, Tarih Bilincinde Buluşanlar Derneği, Ç.Y.D.D. TEFSAT, TEFOD, 29 Ekim Kadınları Derneği, Türk Ocakları Tekirdağ Şubesi, Tekirdağ Aydınlar Ocağı, Tekirdağ Halk Müziği Sevenleri Derneği, Namık Kemal Derneği, Emekli Öğretmenler Derneği ile birlikte 02 Şubat 2026 tarihinde bir ilki gerçekleştirmiştir. Gazi Mustafa Kemal ATATÜRK’ün Kurmay Yarbay Rütbesi ile Tekirdağ’a ilk kez gelişinin 111. Yılını ilk kez hazırlanmış olunan bir dizi etkinlikle kutlamıştır. 2 Şubat günü Valilik önünde ATA’nın anıtına çelenk konulup saygı duruşunda bulunulmuştur. Tekirdağ Kent Konseyi Başkanı Berrin Başol MENEKŞE ve TESUD Başkanı Recep YILDIZ, günün anlamı üzerine bir konuşma yapmıştır. Süleymanpaşa Belediyesi Halk Oyunları ekibi gösterisi izlenmiştir.  Aynı gün Yahya Beyatlı Kültür Merkezinde Rumeli Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Süleyman ÖZMEN belgelerle Yarbay Mustafa Kemal’in Tekirdağ’a gelişini anlatan bir konferans sunmuştur. Akabinde Namık Kemal Derneği arşivinden “Atatürk Fotoğrafları Sergisi” açılışı yapılmıştır.

Aynı günün akşamı ise Şef Saffet ACAT yönetiminde İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü Türk Halk Müziği Korosu günün anlamına uygun kahramanlık türkülerinden oluşan bir repertuvar ile halka açık bir konser vermiştir.

Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi öğretim üyesi Dr. İsmail Sabah’ın 19. Fırka Gelibolu’da kuruldu iddialarına da Tekirdağ’dan Kent Konseyi önderliğinde kamu ve sivil toplum kurumlarının etkin ve yerinde çıkışı ile bu iddiayı çürüten bir etkinlik olarak Trakya Topraklarına damgasını vurmuştur.

Son üç yıldır Tekirdağ Kent Konseyi ve Sivil Toplum kurumlarının önderliğinde 19 Fırkanın Tekirdağ İskelesinden Eceabat’a gidişinin temsili olarak kutlanması yapılmakta idi. Önümüzdeki 24.Şubat 2026 tarihin de 19.Fırkanın Tekirdağ Limanından Eceabat’a temsili hareketi törenleri bu sene Tekirdağ Valimiz Sayın Recep SOYTÜRK önderliğinde tüm kamu kuruluşları ve sivil toplum kurumlarının katılımı ile hazırlanan bir program dahilin de resmi olarak kutlanacaktır.

Sayın Valimiz Recep SOYTÜRK’ün gerek 02 Şubat kutlama etkinliğine göstermiş olduğu yakın ilgi ve duyarlılığı, 24 Şubat 19.Fırka temsili uğurlama törenlerine resmiyet kazandırarak daha etkin kutlama girişimi takdire şayandır. Bu geniş katılımlı kutlama programı için şahsında tüm Tekirdağ halkı adına teşekkür ediyoruz.

Kaynaklar:

1-2 “Barış Toptaş “Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün Yurt Gezilerine Bir bakış 19Fırka Komutanlığından 57.Alaya Tekirdağ Ziyaretleri kitabı, S.19-31

Dipnot:

Cumhurbaşkanlığı, Osmanlı Arşiivleri BEO,4323-324225,H-11-01-1333

Cumhurbaşkanlığı Osmanlı Arşivleri BEO,4333-324934,H-04-03-1333

Cumhurbaşkanlığı Osmanlı Arşivleri BEO,4333-324934, H-04-03-1333

Cumhurbaşkanlığı Osmanlı Arşivleri HR.SFR.04.-885,-3,M,-26-01-1915

Güven Tekirdağ Gazetesi’nin 98. sayısından alınmıştır.

TEKİRDAĞ CANLI HABER